Hafif beton blok ile duvar nasıl örülür?

Duvara başlamadan önce ne yapılır?

Redblok hafif beton blok, betonarme veya çelik karkaslı yapılarda taşıyıcı olmayan duvarlar içindir. İç bölme duvarlarında ve karkas arasına örülen dolgu duvarlarında kullanılır. Döşeme veya çatı yükü taşıyan duvarda kullanılmaz.

Yoğunluk sınıfı duvara başlamadan seçilir. Blokta tipik bant 500–800 kg/m³'tür, yani KB500 ile KB800 arası. Bu aralıkta basınç dayanımı hedefi 1,5–2,5 MPa'dan 4,0–6,0 MPa'ya, ısı iletkenliği hedefi 0,12–0,14 W/mK'den 0,20–0,24 W/mK'ye çıkar. Değerler tasarım hedefidir ve laboratuvar deneyiyle doğrulanır. Sınıfı duvarın yüksekliği, duvara asılacak yükler ve dış duvarda TS 825'e göre yapılan ısı hesabı birlikte belirler.

Bloklar paletinde, zeminden yüksekte ve üstü örtülü bekletilir. Yağmur almış bloklar ıslakken örülmez. Döşeme toz, yağ ve gevşek parçalardan temizlenir. Duvar aksı ve kapı boşlukları döşemeye ve karkasa işaretlenir.

İlk sıra ve derzler nasıl yapılır?

Duvarın doğruluğu ilk sırada belirlenir. Döşemedeki kot farkları, ilk sıranın altına serilen tesviye harcı yatağıyla alınır. Bloklar bu yatağa yerleştirilir, lastik tokmakla oturtulur ve iki yönde terazisine getirilir. Hiza ip veya lazerle kontrol edilir. İlk sıradaki küçük bir kaçıklık, duvar yükseldikçe büyür. Usta bunu üst sıralarda kalın derzle kapatmaya çalışır ve derzin kalitesi bozulur. Zemin katta ve ıslak hacimlerde duvar dibine nem kesici katman gerekip gerekmediği mimari detayda belirlenir.

Derz malzemesi bloğun ölçü hassasiyetine göre seçilir. Ölçü hassasiyeti yüksek bloklarda ince derz yapıştırıcısı, toleransı daha geniş bloklarda normal kalınlıkta duvar harcı kullanılır. Hangisinin ve hangi derz kalınlığının uygulanacağı üretici talimatında ve projede yazar. Aynı duvarda iki yöntem karıştırılmaz.

Hafif beton blok emicidir ve harcın suyunu hızla çekebilir. Suyunu kaybeden harç zayıf yapışır. Bloğun önceden nemlendirilip nemlendirilmeyeceği ve harcın su tutma özelliği talimata göre belirlenir. Yatay ve düşey derzler boşluksuz doldurulur, çünkü boş kalan derz duvarda zayıf nokta ve ses kaçağı bırakır. Düşey derzler alt sıradakilerle çakışmayacak şekilde şaşırtılır. Taşan harç veya yapıştırıcı sertleşmeden temizlenir.

Blok nasıl kesilir ve kanal nasıl açılır?

Hafif beton blok testereyle kesilir. Sıra sonu ve köşe parçaları kırılarak değil, ölçülüp kesilerek hazırlanır. El testeresi veya uygun bıçaklı elektrikli testere kullanılabilir. Kesim toz çıkarır; toz toplama, toz maskesi ve göz koruması kullanılır. Kesilen parçanın boyu, şaşırtma düzenini bozmayacak şekilde seçilir.

Elektrik ve sıhhi tesisat kanalları, duvar örülüp derzler sertleştikten sonra kanal açma makinesiyle açılır. Düşey kanal tercih edilir. Uzun yatay ve çapraz kanallar duvarın kesitini zayıflatır. Kanal derinliği ve yatay kanal sınırları proje ve üretici talimatıyla belirlenir. Boru yerleştirildikten sonra kanal tamir harcıyla doldurulur. Dolap, lavabo ve tezgâh gibi asılı yükler için hafif blok duvara uygun dübel ve ankraj seçilir.

Duvar karkasa nasıl bağlanır?

Dolgu duvar, karkasın taşıyıcı bir parçası gibi değil, karkas içinde ayrı çalışan bir eleman olarak detaylandırılır. Duvar üstü ile kiriş veya döşeme altı arasında esnek bir derz bırakılır. Bu derz, kirişin sehiminin duvara yük bindirmesini sınırlar. Depremde karkasın duvarı sıkıştırmasını da azaltır. Kolon ve perde yüzlerinde de esnek birleşim uygulanır. Bu derzleri sert harçla doldurmak, şantiyede sık görülen bir hatadır.

Esnek derz, duvarı devrilmeye karşı serbest bırakmak anlamına gelmez. Kolon ve kirişe bağlantı elemanları ve ankrajlar projeye göre yerleştirilir. Gerekirse ara hatıl ve dikme yapılır. Dolgu duvarın depremde düzlem dışına devrilmemesi, TBDY 2018 kapsamında statik ve mimari projede çözülür. Bu karar şantiyede göz kararıyla verilmez. Kapı ve pencere üstündeki lento detayı da projede tanımlanır. Duvar kütlesinin azalması ise TBDY 2018 hesabında yapıya giren deprem kütlesini azaltır.

Sıvadan önce ne yapılır?

Blok ile betonarme veya çelik elemanın birleştiği hatlarda farklı malzemeler buluşur. Bu hatlar sıva çatlağına en açık yerlerdir. Sıvadan önce bu hatlar ve kapatılmış tesisat kanallarının üstü, iki yana taşacak şekilde sıva filesiyle örtülür. Sıva, düşük dayanımlı ve emici bir yüzeye uygun seçilir. Astar gerekip gerekmediği sıva üreticisinin talimatında yazar.

Otoklavsız betonun bilinen zayıf noktası, aynı yoğunlukta daha düşük dayanım ve daha yüksek kuruma rötresidir. Redblok reçetesini bu noktaya göre geliştirdik ve her partide ölçüyoruz. Sahada ise nem kontrolü belirleyicidir. KB500–KB800 sınıflarında hacimce su emme hedefi %10–16'dır. Duvar yeterince kurumadan sıva yapılırsa, kuruma sırasında çatlak görülebilir. Dış duvarda blok yüzeyi sıva veya kaplamayla yağmurdan korunur. Islak hacimde kaplamadan önce su yalıtımı detayı uygulanır.